თუშეთი — სადაც ყველაფერი დაიწყო
„ადგილი" არის არქიტექტურული პლატფორმა, რომლის იდეაც თუშეთში, „აქთუშეთის" ტრადიციული არქიტექტურის ვორქშოფის ფარგლებში დაიბადა. ჩვენმა საერთო ხედვამ და სულისკვეთებამ ერთმანეთთან დაგვაკავშირა, ხოლო თუშეთში დაწყებულმა საუბრებმა საბოლოოდ არქიტექტურული პლატფორმის — „ადგილის" — ფორმა მიიღო.
ჩვენ გვჯერა, რომ ტრადიციული არქიტექტურის შენარჩუნება და ჩვენი წინაპრების მემკვიდრეობის მოვლა მნიშვნელოვანი საქმიანობაა. ამავე დროს ვაკვირდებით, რატომ იქმნებოდა ესა თუ ის სტრუქტურები და რა დანიშნულება ჰქონდა მათ.
მაგალითად, ავიღოთ საქართველოს ჩრდილოეთ საზღვართან მდებარე ციხესიმაგრეები, კერძოდ თუშეთსა და ხევსურეთში. მათი მთავარი ფუნქცია ადამიანთა ყოველდღიურ ცხოვრებას, უსაფრთხოებასა და თემის არსებობას ემსახურებოდა, ხოლო ამავე დროს წარმოადგენდა იმ დროისთვის არსებული რესურსებისა და ცოდნის გამოყენებით შექმნილ ეფექტურ სამშენებლო გადაწყვეტას.
დღეს, როდესაც ამ სტრუქტურებს პირველადი დანიშნულება აღარ გააჩნია, ჩვენ ვიწყებთ ფიქრს, თუ რა შეიძლება გამოვიყენოთ არსებული მემკვიდრეობიდან, რა შეგვიძლია ვისწავლოთ მისგან და რა შეიძლება დავამატოთ თანამედროვე საჭიროებების შესაბამისად.
ეს უკიდურესად ფაქიზი ტერიტორიაა, სადაც დაუშვებელია არსებული გარემოს უგულებელყოფა და დამახინჯება მხოლოდ კომფორტისა და ახალი ფუნქციების შექმნის ხარჯზე. სწორედ ამ ეტაპზე განსაკუთრებულ მნიშვნელობას იძენს ადგილობრივი არქიტექტურის, მშენებლობის ტრადიციული მეთოდების, ბუნებრივი მასალების გამოყენებისა და ხელსაქმის ცოდნის კვლევა.
ეს მოიცავს ტრადიციული მშენებლობისა და ხელსაქმის მრავალფეროვან ცოდნას — ბუნებრივი მასალების მოპოვებასა და დამუშავებას, ქვის, ხისა და თიხის გამოყენების ტექნიკებს, დეკორატიულ ლესვასა და ორნამენტს, კლიმატსა და გარემოზე მორგებულ სივრცით გადაწყვეტებს, ბუნებრივი განათებისა და ვენტილაციის პრინციპებს, ასევე იმ გამოცდილებას, რომელიც ადამიანისა და ბუნების ურთიერთობაზე დაკვირვების შედეგად საუკუნეების განმავლობაში ყალიბდებოდა.
არ უნდა დაგვავიწყდეს, რომ ისტორიას ჩვენც ვქმნით, ისევე როგორც ჩვენი წინაპრები. ჩვენც ვდგავართ გამოწვევების წინაშე და მათ მსგავსად ვეძებთ გამოსავლებს, თუმცა თანამედროვე გამოწვევები სხვა ფორმით გვევლინება. სწორედ ამიტომ აუცილებელია, პირველ რიგში, სწორად გავიაზროთ, რა პრობლემების წინაშე ვდგავართ, და მხოლოდ ამის შემდეგ დავიწყოთ გამოსავლის ძიება.
ჩვენ გვჯერა, რომ წინაპრებისგან დატოვებული ცოდნა მხოლოდ წარსულის მემკვიდრეობა კი არა, ადგილის მეხსიერებაა — ის უხილავი საფუძველი, რომელზეც ადამიანისა და გარემოს კავშირი საუკუნეების განმავლობაში ყალიბდებოდა. არაფერი იწყება ნულიდან; ყოველი ახალი იდეა, სივრცე და გზა ეფუძნება უკვე არსებულ გამოცდილებას, ბუნებასა და კულტურულ კონტექსტს.
თაობებიდან თაობებში გადაცემული ცოდნა
პლატფორმა „ადგილი" ეძებს პასუხებს როგორც წარსულში, ისე აწმყოში, რათა მათი გააზრებული შერწყმით შექმნას ეფექტური და ადამიანზე მორგებული გადაწყვეტილებები. პლატფორმის მიზანია გააერთიანოს თეორიული და პრაქტიკული სამუშაოები, რომელიც გააძლიერებს ადამიანისა და გარემოს კავშირს, საზოგადოებას გაუხსნის ახალ შესაძლებლობებს, რომელიც დღითიდღე უფრო შორდება ბუნებას, ადგილობრივ იდენტობასა და სივრცის ნამდვილ განცდას.
